Thời điểm trước, trong và sau Tết Nguyên đán tình hình hoạt động của các loại tội phạm thường diễn biến phức tạp, nhất là tình trạng cướp, cướp giật tài sản. Do vậy, bên cạnh hoạt động đấu tranh, trấn áp các loại tội phạm của cơ quan Công an thì mỗi người dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác để bảo vệ an toàn sức khỏe, tài sản của chính mình và mọi người xung quanh.
Thực tế cho thấy, người bị hại chủ yếu là phụ nữ, bởi họ thường mang theo những loại tài sản có giá trị như túi xách bên trong có nhiều tiền, điện thoại di động, nữ trang, trong khi đó khả năng phản kháng trước sự tấn công của tội phạm yếu và khi bị cướp giật, do sợ hãi đã không kịp nhớ đặc điểm nhân dạng của hung thủ, gây khó khăn trong công tác điều tra của cơ quan công an.
Khi phát hiện trẻ em đang cầm điện thoại di động hoặc tài sản có giá trị khác trên tay mà không có người lớn ở gần, tội phạm vào nhà vờ hỏi thăm đường, tìm người quen, mua hàng hay bắt chuyện làm quen, rồi bất ngờ cướp giật tài sản…
Nguyên nhân nảy sinh tội phạm cướp giật tài sản thường xuất phát từ sự thiếu ý thức bảo vệ tài sản của người dân, nhất là phụ nữ. Đeo túi xách một bên vai vừa lái xe, hay đeo dây chuyền, khuyên tai nhưng không bảo quản cẩn thận, hớ hênh là điều kiện thuận lợi cho tội phạm cướp giật. Hay như thói quen vừa đi đường vừa nghe điện thoại, hoặc dừng ở ven đường, nơi vắng vẻ nghe điện thoại cũng là mục tiêu để tội phạm cướp giật.
Thủ đoạn hoạt động của các đối tượng thường là:
1. Theo dõi ở những khu vực thường xuyên có hoạt động giao dịch tiền, tài sản có giá trị như: Ngân hàng, cửa hàng vàng bạc, đá quý, đồng hồ, điện thoại di động, cây ATM…, khi phát hiện thấy nạn nhân mang theo túi xách, tài sản đi ra thì bám theo đến địa điểm thuận lợi, vắng người sử dụng hung khí tấn công hoặc đe dọa, khống chế để thực hiện hành vi cướp tài sản.
2. Lợi dụng thời gian buổi tối, đêm khuya, các đối tượng đi xe máy quan sát thấy nạn nhân (chủ yếu là phụ nữ) đi một mình trên đoạn đường vắng thì áp sát, đe dọa, khống chế chiếm đoạt tài sản như: Tiền, dây chuyền vàng, điện thoại di động….
3. Đối tượng đóng giả là khách thuê xe ôm, taxi để dẫn dụ nạn nhân đến địa điểm vắng vẻ, ít người qua lại, hoặc có đồng bọn chờ sẵn, sau đó khống chế cướp tài sản.
4. Lợi dụng buổi trưa, chiều tối, đối tượng sử dụng xe mô tô không gắn biển kiểm soát di chuyển trên các tuyến đường giao thông để quan sát những phụ nữ đi một mình trên đường, có sơ hở trong việc bảo quản tài sản, như sử dụng điện thoại di động hoặc cầm trên tay, đeo túi xách, đeo dây chuyền vàng… thì từ phía sau áp sát cướp giật tài sản rồi nhanh chóng tẩu thoát.
Để phòng ngừa tội phạm cướp, cướp giật tài sản, Cơ quan Công an khuyến cáo người dân một số nội dung sau:
Khi rời khỏi nhà hoặc di chuyển sang vị trí mới, bạn hãy kín đáo quan sát xem có dấu hiệu nào khả nghi không, có ai bám theo bạn không. Lúc đầu, bạn nên lái xe chậm so với tốc độ cho phép, sau đó từ từ tăng tốc.
- Khi lưu thông trên đường, bạn nên tập trung quan sát từ hai hướng trước mặt và sau lưng (nhớ sử dụng kính chiếu hậu của xe). Nếu thấy dấu hiệu không an toàn, bạn hãy nhanh chóng dừng xe vào lề đường và có cách xử lý hợp lý.
- Khi lưu thông trên đường, bạn nên đi với nhiều người, hạn chế đi một mình, nhất là ở những đoạn đường vắng, thiếu ánh sáng hoặc đi vào những nơi mà bạn chưa quen đường, hạn chế việc đi sớm về khuya ở những đoạn đường không an toàn.
- Khi lưu thông bằng xe máy trên đường, bạn hãy biết tự bảo vệ bản thân và tài sản, nên tập trung cho việc lái xe, không đeo nhiều đồ trang sức, những tài sản có giá trị nên để trong cốp xe, nếu có mang giỏ nên cài quai chắc chắn vào thân xe. Khi cần gọi điện thoại, nên dừng hẳn xe và chọn vị trí an toàn để nói chuyện.
- Nếu đến ngân hàng để giao dịch, bạn nên cẩn thận vì kẻ cướp thường rình rập ở gần đấy. Nếu rút số lượng tiền lớn, bạn nên đi với người thân, nên sử dụng phương tiện xe hơi. Khi rút thẻ ATM, bạn nên đến ngân hàng hoặc đến các trụ ATM có giữ xe hoặc có bảo vệ.
Cách xử lý một số tình huống trên đường
Nếu thấy có đối tượng khả nghi bám theo, bạn nên dừng xe và quan sát tình hình. Nếu không an toàn, bạn có thể vào quán uống nước và tiếp tục quan sát đối tượng bám theo bạn. Nếu thấy không an tâm, bạn nên điện thoại cho người thân nhờ hỗ trợ.
Các đối tượng cố tình dàn cảnh để cướp tài sản như: thông báo xe bạn có vấn đề đề nghị được giúp đỡ, cố tình va quệt xe, vu khống bạn tông xe rồi bỏ chạy, dựng chuyện đánh ghen… Khi gặp trường hợp như vậy, bạn cần thật bình tĩnh để xử lý: khóa cổ xe, bảo vệ túi xách, phòng ngừa bị móc túi hoặc bị giật đồ, có hành động thu hút mọi người chú ý và nhờ giúp đỡ, điện thoại cho cảnh sát. Không nên nghe theo lời đề nghị của chúng, không nên tranh cãi với chúng.
Lưu ý nếu đối tượng áp sát, có hành vi đe dọa hoặc tấn công thì cách tốt nhất là bạn rút chìa khóa xe và bỏ chạy, vừa chạy vừa tri hô nhờ mọi người giúp đỡ.
Đối tượng đã ra tay giật đồ của bạn, nếu bạn có khả năng khống chế chúng thì hãy ra tay bắt chúng; nếu không có khả năng khống chế thì bạn nên chú ý các đặc điểm của cướp như hình dáng, phương tiện chúng dùng gây án, dùng điện thoại để chụp hình, tri hô nhờ mọi người giúp đỡ. Sau đó, bạn hãy bình tĩnh kiểm tra xem vừa bị cướp những gì và đề phòng những kẻ hôi của, hoặc đồng bọn của cướp trà trộn nhằm tiếp tục tìm sơ hở của bạn để tiếp tục cướp hoặc để đánh lạc hướng cơ quan công an.
Bạn không nên vì tiếc tài sản vừa bị mất mà ứng xử không phù hợp làm ảnh hưởng đến tính mạng bản thân. Bạn cần nhanh chóng đến cơ quan công an gần nhất để báo cướp và cung cấp những thông tin cần thiết để giúp cơ quan công an phá án.
Để tránh trở thành nạn nhân của tội phạm cướp giật, mỗi người dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác, không nên phô trương những tài sản giá trị để tránh sự chú ý và tạo điều kiện cho tội phạm có cơ hội thực hiện hành vi phạm tội.
Ngọc Hoàng (T/h)
